Docker từ Cơ bản đến Nâng cao

Phần 1: Nền tảng Docker

xdev.asia

1. Cài đặt Docker trên Ubuntu 24.04

Ubuntu là platform phổ biến nhất để chạy Docker Engine trong production.

Bước 1: Gỡ các phiên bản cũ

# Gỡ các packages Docker cũ (nếu có)
sudo apt-get remove docker docker-engine docker.io containerd runc
Cleanup
sudo apt-get autoremove -y

Bước 2: Cài đặt prerequisites

# Update package index
sudo apt-get update
Cài đặt các packages cần thiết
sudo apt-get install -y 

ca-certificates 

curl 

gnupg 

lsb-release

Bước 3: Thêm Docker GPG key và repository

# Thêm Docker official GPG key
sudo install -m 0755 -d /etc/apt/keyrings
curl -fsSL https://download.docker.com/linux/ubuntu/gpg | \
    sudo gpg --dearmor -o /etc/apt/keyrings/docker.gpg
sudo chmod a+r /etc/apt/keyrings/docker.gpg
Thêm Docker repository
echo 

"deb [arch=$(dpkg --print-architecture) signed-by=/etc/apt/keyrings/docker.gpg] 

https://download.docker.com/linux/ubuntu 

$(. /etc/os-release && echo "$VERSION_CODENAME") stable" | 

sudo tee /etc/apt/sources.list.d/docker.list > /dev/null

Bước 4: Cài đặt Docker Engine

# Update package index
sudo apt-get update
Cài đặt Docker Engine, CLI, containerd, và plugins
sudo apt-get install -y 

docker-ce 

docker-ce-cli 

containerd.io 

docker-buildx-plugin 

docker-compose-plugin

Bước 5: Post-installation

# Thêm user vào docker group (không cần sudo)
sudo usermod -aG docker $USER
Apply group changes (hoặc logout/login)
newgrp docker
Verify cài đặt thành công
docker run hello-world

2. Cài đặt Docker trên CentOS/RHEL

# Cài đặt yum-utils
sudo yum install -y yum-utils
Thêm Docker repository
sudo yum-config-manager --add-repo 

https://download.docker.com/linux/centos/docker-ce.repo
Cài đặt Docker Engine
sudo yum install -y docker-ce docker-ce-cli containerd.io 

docker-buildx-plugin docker-compose-plugin
Khởi động Docker
sudo systemctl start docker
sudo systemctl enable docker
Thêm user vào docker group
sudo usermod -aG docker $USER

3. Cài đặt Docker Desktop (macOS/Windows)

Trên macOS và Windows, sử dụng Docker Desktop:

• macOS: Tải từ docker.com, kéo vào Applications, hoặc dùng brew install --cask docker

• Windows: Tải Docker Desktop installer, cần WSL 2 backend (Windows 10/11)

4. Cấu hình Docker Daemon

File cấu hình daemon nằm ở /etc/docker/daemon.json:

{
  "storage-driver": "overlay2",
  "log-driver": "json-file",
  "log-opts": {
    "max-size": "10m",
    "max-file": "3"
  },
  "default-address-pools": [
    {"base": "172.80.0.0/16", "size": 24}
  ],
  "dns": ["8.8.8.8", "8.8.4.4"],
  "live-restore": true,
  "userland-proxy": false
}

# Sau khi thay đổi daemon.json, restart Docker
sudo systemctl daemon-reload
sudo systemctl restart docker

5. Docker CLI Cơ bản

5.1. docker run - Chạy container

# Chạy container đơn giản
docker run hello-world
Chạy container interactive (vào shell)
docker run -it ubuntu bash
Chạy container ở background (detached mode)
docker run -d --name my-nginx -p 8080:80 nginx
Chạy với environment variables
docker run -d --name my-db 

-e POSTGRES_PASSWORD=mysecretpassword 

-e POSTGRES_DB=myapp 

-p 5432:5432 

postgres:16
Chạy với volume mount
docker run -d --name my-app 

-v /host/path:/container/path 

-p 3000:3000 

node:20-alpine

5.2. Quản lý containers

# Liệt kê containers đang chạy
docker ps
Liệt kê tất cả containers (kể cả stopped)
docker ps -a
Dừng container
docker stop my-nginx
Khởi động lại container
docker start my-nginx
Restart container
docker restart my-nginx
Xóa container (phải stop trước)
docker rm my-nginx
Force xóa container đang chạy
docker rm -f my-nginx
Xóa tất cả stopped containers
docker container prune

5.3. Tương tác với container

# Exec - chạy lệnh trong container đang chạy
docker exec -it my-nginx bash
docker exec my-nginx cat /etc/nginx/nginx.conf
Xem logs
docker logs my-nginx
docker logs -f my-nginx          # Follow logs (real-time)
docker logs --tail 100 my-nginx  # 100 dòng cuối
docker logs --since 1h my-nginx  # Logs trong 1 giờ qua
Copy files giữa host và container
docker cp myfile.txt my-nginx:/tmp/
docker cp my-nginx:/etc/nginx/nginx.conf ./
Xem chi tiết container
docker inspect my-nginx
Xem resource usage
docker stats
docker stats my-nginx

6. Docker System Commands

# Thông tin hệ thống Docker
docker info
Phiên bản Docker
docker version
Disk usage
docker system df
docker system df -v  # Chi tiết
Cleanup toàn bộ unused resources
docker system prune        # Containers, networks, images (dangling)
docker system prune -a     # Bao gồm cả unused images
docker system prune --volumes  # Bao gồm cả volumes

7. Thực hành

Hãy thử các bài tập sau để làm quen với Docker:

1. Chạy một Nginx container, truy cập qua browser tại http://localhost:8080

2. Chạy một PostgreSQL container với custom password

3. Exec vào container và kiểm tra các processes bên trong

4. Xem logs và stats của containers

5. Dọn dẹp tất cả containers và images

8. Tổng kết

Trong bài này, bạn đã học được:

• Cài đặt Docker Engine trên các hệ điều hành phổ biến

• Cấu hình Docker daemon với daemon.json

• Các lệnh cơ bản: run, ps, stop, rm, exec, logs

• Interactive vs Detached mode

• Docker system commands để quản lý resources

Bài tiếp theo sẽ đi sâu vào Docker Images - cách build, pull và quản lý images hiệu quả.